De verliezende poging tot gezamenlijke lijst
De alternatieve linkerzijde heeft geen succes gehad bij het opstellen van één gezamenlijke lijst voor de komende verkiezingen in Aragón. In plaats daarvan zullen ze met drie onafhankelijke kandidaturen deelnemen: die van de Chunta Aragonesista, Podemos, IU en Sumar. De onderhandelingen op het laatste moment, bedoeld om tot een breed front te komen, zijn niet geslaagd. De interviews werden bemoeilijkt door beschuldigingen over vetorechten en lekken van communicatie tussen de partijen.
Deze situatie betekent dat Aragón niet opnieuw de ervaring zal kennen van de coalitie ‘Unidas por Extremadura’, die bij de verkiezingen op 21 december een goede uitslag behaalde in die regio. De spanningen binnen de linkerzijde, zowel op nationaal als regionaal niveau, die nu getest werden, hebben geleid tot het afkeuren van mogelijke allianties en maakten de uitzonderlijke situatie van Extremadura tot een buitenbeentje in een verder verdeeld verkiezingslandschap voor 2024.
De afwijzing van een brede frontlijst door de Chunta
De partijen Chunta, IU en Podemos zullen opnieuw deelnemen aan de verkiezingen in Aragón, zoals dat ook bij de verkiezingen van 2023 het geval was. Tot nu toe hebben deze partijen nooit samengewerkt binnen één lijst in de regio, waardoor de fragmentatie binnen links blijft bestaan. De Chunta Aragonesista stelde eerder deze ochtend dat er geen sprake was van een gezamenlijke kandidaat, omdat er geen gezamenlijke onderhandelingsbijeenkomst met Podemos, IU en Sumar was geweest, ondanks hun wensen.
Daarnaast kregen de andere partijen kritiek op wat zij zagen als inmenging en vetorechten tussen de landelijke partijen, en ze verweetten de politieke ‘Game of Thrones’ vanuit Madrid. Het congreslid Jorge Pueyo, verbonden aan het Sumar-netwerk, zal de kandidaat van de Chunta worden voor het algemeen bestuur van Aragón en leidt de lijst voor de regio Zaragoza. Hij neemt de plaats in van Isabel Lasobras, de secretaris-generaal van CHA, die uiteindelijk niet deelnam aan de primaries.
Podemos zet eigen koers uit na mislukte onderhandelingen met IU
Podemos bevestigde deze nacht dat zij met een eigen lijst zullen deelnemen aan de verkiezingen, nadat een poging tot samenwerking met IU niet succesvol was. Er werd ook kritiek geuit op andere linkse partijen die niet op hun voorstel ingingen om een coalitie te vormen, vergelijkbaar met die in Extremadura, zonder Sumar.
Podemos verdedigt dat hun kandidatuur ‘onmisbaar’ is en duidelijk links, als reactie op de koers van de PSOE. Er waren recent contactmomenten tussen Podemos en IU, maar die leidden niet tot overeenstemming, mede door de standpunten van de landelijke leiding van Podemos. Ondanks dat Podemos openstond voor een breed front en zelfs samenwerkingen met de Chunta overwoog, bleef de deelname van Movimiento Sumar buiten beschouwing omdat zij het project beschouwden als mislukt en ondergeschikt aan de PSOE. Toch heeft Sumar besloten om samen met IU deel te nemen aan de verkiezingen, ondanks het gebrek aan overeenstemming met Podemos.
De coalitie tussen IU en Sumar
De lijst die IU en Sumar nu samen presenteren, wordt voorzover bekend geleid door IU. De lijst met details en het programma zal zaterdag in Zaragoza worden gepresenteerd. Zij benadrukken dat deze lijst de ‘echte en haalbare eenheid’ vertegenwoordigt en dat het de bedoeling is het verder uit te bouwen voor de linkse oppositie in Aragón.
Beide partijen concurreerden met hun alliantie ook tegen een andere partner uit het congres, de Chunta, maar die zou bij de verkiezingen mogelijk geen afgevaardigde hebben als Pueyo zijn zetel zou innemen. De tweede op de lijst in Zaragoza is Laura Vergara, van Sumar, wat aangeeft dat de coalitie ook de interne cohesie tussen de verschillende sectoren van de Chunta moet waarborgen.
Er wordt al geruime tijd gemeld dat Aragón minder ervaring heeft met regionale allianties dan op nationaal niveau, en dat de focus meer ligt op interne cohesie dan op uitgebreide coalities. Na de extreme situatie in Extremadura proberen IU en Sumar opnieuw gezamenlijk deel te nemen aan verkiezingen, vergelijkbaar met eerdere samenwerkingen in Galicië, het Baskenland en Europa, waar ze telkens tegen Podemos streden.
Vooruitzichten voor de provincie Teruel en frustraties binnen IU
In de provincie Teruel lijkt een alliantie tussen partijen mogelijk, maar dit is nog niet bevestigd. In dat gebied werd eerder overwogen om een poging te doen de regionale lijst te verrijken door een zetel te winnen die mogelijk van belang zou kunnen zijn. IU benadrukte dat hoewel zij de voorkeur gaven om een brede frontlijst opnieuw te vormen zoals in Extremadura, de regionale fragmentatie in Aragón minder problematisch is. De demografische gegevens tonen dat de linkerzijde in Aragón in staat moet zijn vertegenwoordiging te behalen in Zaragoza.
